
مریم انجیری استرکی
بررسی تفکر مراقبتی در کتاب درسی تفکر و پژوهش پایه ششم دبستان
- دانشجو
- مریم انجیری استرکی
- استاد راهنما
- سودابه شکراله زاده
- استاد مشاور
- فرزانه آقاپور
- استاد داور
- مهدی دستجردی کاظمی
- مقطع تحصیلی
- کارشناسی ارشد
- تاریخ دفاع
- ۳۰ بهمن ۱۴۰۲
- ساعت دفاع
- چکیده
-
چکیده
هدف پژوهش حاضر بررسی تفکر مراقبتی در کتاب درسی تفکر و پژوهش پایه ششم دبستان است. پارادایم پژوهش کیفی و رویکرد آن توصیفی-تفسیری است. نمونه این تحقیق، کتاب درسی پژوهش و تفکر پایه ششم دبستان است و روش نمونهگیری به روش هدفمند است. روش تجزیهوتحلیل دادهها روش تحلیل محتوای قیاسی-استقرایی است که توسط میرینگ (۲۰۰۰) مطرح شده است. تحقیق از آنجا قیاسی است که برای تحلیل محتوای این کتاب، از مؤلفههای تفکر مراقبتی بهره گرفته شده است. این مؤلفهها از آثار اندیشمندانی استخراج شده که در زمینه تفکر مراقبتی کار کردهاند. مؤلفههایی که در این تحقیق ملاک تحلیل قرار گرفت شامل ۶ مؤلفه اصلی از لیپمن (ارزش، عاطفه، اقدام عملی، هنجاری، همدلی، فراشناخت) و ۱۵ مؤلفه فرعی که مؤلفههای فرعی در آثار اندیشمندان دیگر توسط محقق حاصل شد، به دست آمد. این مؤلفهها عبارتاند از: تمرکز برجسته، مشورت سازنده، استقلال عمل، یادگیری مشارکتی، تفکر جمعی، مشارکت غیرشخصی، توجه بیدارشده، امید، هوشیاری ارتباطی، التفات، پیوندی، زاویه دید دیگری و مجموعهای از فضیلتهای فکری. محقق با استفاده از این مؤلفهها به بررسی تفکر مراقبتی در بخشهای مختلف کتاب تفکر و پژوهش پرداخته است که شامل ۴ فصل است و در هر فصل به تناسب نیاز، داستان، فیلم، انیمیشن، فعالیت فردی، فعالیت گروهی، گفتوگو، فعالیت در خانه و خودارزیابی گنجانده شده است. یافتههای این تحقیق نشان داد که در این کتاب با وجود توجه شاخص به برخی از مؤلفههای تفکر مراقبتی مانند ارزش، همدلی، زاویه دید و همچنین توجه انگشتشمار مؤلفههای تفکر جمعی، امید، انعطافپذیری، توجه بیدارشده، اعتماد، استقلال عمل، حدس و گمان، تفکر پیوندی، هوشیار ارتباط، اقدام عملی، مشارکت غیرشخصی، احترام به عقاید و کنجکاوی، مشورت سازنده و دموکراسی اما بازنمایی این مؤلفهها به صورت مطلوب و کاملاً بهینه صورت نگرفته است. چنانچه مؤلفه ارزش که بیشترین بازنمایه را در کتاب داشته است بیشتر به صورت پند اخلاقی و مستقیم بازنمایی شده است. با توجه به اینکه کتاب تفکر و پژوهش به عنوان تنها منبع تفکر درسی در پایه دبستان برای دانشآموز ابتدایی است: شایسته است که برای پرورش این تفکر مؤلفان به بازبینی این کتاب بپردازند.
کلیدواژهها: تفکر مراقبتی، تفکر ارزشی، تفکر عاطفی، تفکر فعال، تفکر هنجاری، تفکر همدلانه، کتاب تفکر و پژوهش ششم دبستان
- Abstract
-
Abstract
The aim of the current research is to investigate care thinking in the sixth grade primary school thinking and research textbook. The paradigm of qualitative research and its approach is descriptive-interpretive. The sample of this research is the research and thinking textbook of the sixth grade of elementary school, and the sampling method is purposeful. The data analysis method is the deductive-inductive content analysis method proposed by Meiring (۲۰۰۰). From there, the research is an analogy that the components of care thinking have been used to analyze the content of this book. These components are extracted from the works of thinkers who have worked in the field of care thinking. The components that were analyzed in this research include ۶ main components from Lipman (value, emotion, practical action, normative, empathy, metacognition) and ۱۵ sub-components which were obtained by the researcher in the works of other thinkers. . These components are: salient focus, constructive deliberation, autonomy of action, cooperative learning, collective thinking, impersonal participation, awakened attention, hope, relational awareness, empathy, connectedness, another point of view, and a set of intellectual virtues. Using these components, the researcher has investigated care thinking in different parts of the book of thinking and research, which includes ۴ chapters, and in each chapter, story, film, animation, individual activity, group activity, conversation, activity Included in the home and self-assessment. The findings of this research showed that in this book, despite the significant attention to some components of caring thinking such as value, empathy, perspective, and also attention to a handful of components of collective thinking, hope, flexibility, awakened attention, trust, independence. action, guesswork, connected thinking, alert communication, practical action, impersonal participation, respect for opinions and curiosity, constructive consultation and democracy, but the representation of these components has not been done in a favorable and completely optimal way. If the component of value that has been represented the most in the book is mostly represented in the form of direct and moral advice. Considering that the thinking and research book is the only source of curricular thinking for elementary school students, it is appropriate for the authors to review this book to cultivate this thinking.
Keywords: Caring thinking, value thinking, emotional thinking, active thinking, normative thinking, empathic thinking, sixth grader's thinking and research book