مهسا ابراهیم پورقوی

مهسا ابراهیم پورقوی

عنوان پایان‌نامه

تدوین و اعتباریابی برنامه توانبخشی عصبشناختی مبتنی بر حس های پایه همراه با تحریک الکتریکی فراجمجمه ای( تی دی سی اس) و تعیین اثربخشی آن بر نیمرخ حسی و عصب روانشناختی کودکان با اختلالات عصب تحولی




    تاریخ دفاع
    ۳۱ شهریور ۱۴۰۳
    ساعت دفاع

    چکیده
    هدف: پژوهش حاضر با هدف تدوین و اعتباریابی برنامه توانبخشی عصب­شناختی مبتنی بر حس­های پایه همراه با تحریک الکتریکی فراجمجمه­ای بر نیمرخ حسی و عصب­روانشناختی کودکان با اختلالات عصب­تحولی انجام شد. روش­شناسی: طرح پژوهش از نوع اکتشافی متوالی با ماهیت کمی/کیفی و روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش­آزمون پس­آزمون چندگروهه با گروه کنترل و پیگیری بود. برنامه توانبخشی   باتوجه به سه مؤلفه زیرمجموعه حس­های پایه شامل حس لامسه، عمقی و دهلیزی برای ۲۰جلسه ۴۵دقیقه­ای تدوین و اعتباریابی برنامه به­وسیله دو شاخص CVR و CVI بررسی شد. سپس برنامه توانبخشی بصورت مقدماتی اجرا و اصلاحات لازم برروی آن انجام شد. پروتکل تحریک الکتریکی فراجمجمه­ای نیز با بررسی پیشینه پژوهشی و نظر متخصصان انتخاب شد. جامعه آماری این پژوهش شامل تمامی کودکان ۷تا۱۱ ساله­ محصل درسال تحصیلی ۴۰۳-۱۴۰۲ در آموزش و پرورش استثنایی شهر مشهد بود. تعداد نمونه ۴۰نفر بود که با روش نمونه­گیری دردسترس انتخاب و با روش تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل جاگماری شدند(در هر اختلال ۱۰نفر در گروه آزمایش و ۱۰نفر در گروه کنترل). از هر چهار گروه پیش­آزمون گرفته شد، سپس به دو گروه آزمایش مداخله توانبخشی ارائه شد. پس از اتمام مداخله از هر چهار گروه پس­آزمون و با فاصله یک ماه پیگیری گرفته­شد. برای جمع­آوری داده­ها از دو پرسشنامه نیمرخ حسی دان فرم مدرسه و پرسشنامه استاندارد نیمرخ عصب­روانشناختی کانرز استفاده شد. روش تجزیه و تحلیل داده­ها در بخش اعتباریابی شاخص­های آماری CVR و CVI بوسیله نرم­افزار Excel و در بخش کمی آزمون­های آماری تحلیل واریانس اندازه­گیری­های مکرر و تحلیل آزمون T مستقل با رعایت مفروضه­های کاربست و استفاده از نرم­افزار    بود. یافته­ها: طبق نتایج برنامه توانبخشی تدوین شده در سطح معناداری ۰۰۱/۰ بر نیمرخ حسی و عصب­روانشناختی کودکان با اختلالات عصب­تحولی مؤثر است. نتیجه­گیری: طبق نتایج؛ اثربخشی برنامه تأیید و استفاده از آن در توانبخشی کودکان با اختلالات

    عصب­تحولی پیشنهاد می­شود.  

    Abstract
    Objective: The present study was conducted with the aim of developing and validating a neurological rehabilitation program based on basic senses along with transcranial electrical stimulation on the sensory and neuropsychological profiles of children with neurodevelopmental disorders. Methodology: The research design was sequential exploratory with quantitative/qualitative nature and semi-experimental research method with multi-group pre-test post-test design with control and follow-up groups.     The rehabilitation program was compiled according to the three components of the basic senses including touch, depth and vestibular sense for ۲۰ sessions of ۴۵ minutes and validation of the program was evaluated by CVR and CVI indices. Then the rehabilitation program was implemented in a preliminary way and the necessary modifications were made on it. The transcranial electrical stimulation protocol was also selected by examining the research background and experts' opinion. The statistical population of this research included all children aged ۷ to ۱۱ years who were students in the academic year of ۱۴۰۲-۴۰۳ in Mashhad city. The number of samples was ۴۰ people who were selected by the available sampling method and randomly divided into two experimental and control groups (۱۰ people in the experimental group and ۱۰ people in the control group for each disorder). A pre-test was taken from all four groups, then rehabilitation intervention test was presented to two experimental groups. After the completion of the intervention, a post-test was taken from all four groups and a follow-up was conducted with an interval of the month. To collect the data, two questionnaires of the sensory profile of the school form and the standard questionnaire of the neuropsychological profile of Connors were used. The method of data analysis in the validation section of CVR and CVI statistical indicators using Excel software and in the quantitative section of statistical tests, analysis of variance of repeated measurements and analysis of independent T-test by observing the assumptions of the application and    software was used. Findings: According to the results, the developed rehabilitation program is effective at a significance level of ۰.۰۰۱ on the sensory and neuropsychological profiles of children with neurodevelopmental disorders. Conclusion: According to the results; The effectiveness of the verification program and its use in the rehabilitation of children with

    neurodevelopmental disorders are suggested.